Column: Het algemeen belang dient de mens, niet het eigenbelang
Een column van Arjen Veldhuizen
‘You are my inspiration, you are the song I sing’, zong de afgelopen week overleden Dolly Parton. Niet direct mijn muziek, maar ik kon haar als mens in al haar vriendelijkheid altijd erg waarderen. Voor heel veel mensen was Dolly Parton daadwerkelijk een inspiratie en daarom was het ook niet verwonderlijk dat in alle media over haar geschreven en verteld werd. Toen ik van haar overlijden hoorde, dacht ik terug aan de kinderserie Dunya & Desie, waar de moeder van Desie in hun roze poppenhuis de hele dag liedjes draaide van Dolly Parton.
Met het verlies van Dolly Parton is de wereld weer een verbinder armer geworden.
En daar maak ik me zorgen om. Want we zien steeds vaker op deze wereld figuren die alleen maar bezig zijn met onrust stoken en chaos creëren. Die gedijen juist bij verdeeldheid in plaats van eenheid. Kijk maar naar ons eigen politieke landschap. Het moet wel lucratief zijn om steeds maar weer een nieuwe politieke partij (of beweging..) op te richten, gezien al die nieuwe partijtjes die we in de afgelopen jaren met veel bombarie hebben zien opkomen. Om ze vervolgens daarna weer roemloos ten onder zien gaan. Of men stapt uit een partij en begint dan weer een nieuwe partij. Een irritante trend die maar niet te stoppen lijkt en alleen maar afleidt van wat politici behoren te doen: het land besturen. Of ze huppen van partij naar partij. Om er beter van te worden of gewoon vanwege pure zelfverheerlijking.
Het eigenbelang tiert welig.
Maar het mag allemaal in dit land. Dankzij onze democratische waarden die we ooit bedacht hebben. Als we in een dictatuur zouden leven was dit zeer waarschijnlijk onmogelijk geweest. De reden dat politici uit een partij stappen heeft meestal te maken met een hele vervelende, menselijke eigenschap, namelijk je eigen zin willen doordrammen.
Gedrag wat we terugzien in de politiek maar ook in de samenleving.
Steeds vaker vraag ik mij af waarom men niet meer kijkt naar de verbindingen tussen mensen in plaats van naar de verschillen. Dus ondanks de verschillen in denkwijzen toch tot elkaar zien te komen. Want het lijkt wel of men niet meer weet een ‘compromis’ betekent, waardoor (ook) het politieke klimaat steeds meer onder druk komt te staan.
Gevoed door populistisch wantrouwen.
Ik snap waarom men het steeds vaker heeft over hoe ze politiek bedrijven in Denemarken. Daar hoor je veel positieve berichten over. Toen wij in Denemarken onze vakantie vierden, kwam ik tot de ontdekking dat ze daar zelfs De Dag van Democratie vieren. Heel bijzonder, vooral omdat men daar al jaren een minderheidskabinet heeft, iets waar men in ons land nogal huiverig voor is. Nu had er gewoon een meerderheidskabinet kunnen zijn, ware het niet dat men bij voorbaat al andere politieke partijen uit ging sluiten. Daarmee zeg je eigenlijk dat je niet wilt samenwerken met andersdenkenden en draai je het compromis de nek om. Dat noem ik ondemocratisch en vraag ik mij af wat je dan in godsnaam in de politiek te zoeken hebt.
Een trieste ontwikkeling.
Daarnaast hebben ze in Denemarken een kiesdrempel van 2 procent, 12 partijen in de Kamer en geen Eerste Kamer. Daar werkt het wél! En de kiezer heeft ook nog vertrouwen in de politiek, dus waar wachten we op? Nu alleen nog even de Eerste Kamer afschaffen, de kiesdrempel verhogen én weer aan het werk om het compromis weer in ere te herstellen. En daarmee de democratie weer op een voetstuk zetten.
De democratie waar ooit hard voor gevochten is.
Daar moest ik aan denken nadat ik even contact had met een nicht van mij. We bespraken het lot van onze vaders, 94 en 92 jaar en hun jongere broertje, die inmiddels ook de negen kruisjes heeft mogen ontvangen! Drie mannen op leeftijd mag ik wel zeggen, drie mannen die ondertussen wel weten hoe het leven in elkaar zit dankzij de enorme levenservaring die ze hebben opgedaan. Zo groeiden ze op in de jaren 30 waardoor ze kinderen van de rekening werden. Want hun jongste jaren werden overschaduwd door de verwoestende en mensonterende gebeurtenissen in de Tweede Wereldoorlog. Samen met hun jongere broertje worstelden zij zich door het oorlogsgeweld en hebben ze veel ellende en leed gezien. Na de bevrijding moest het land weer opgebouwd worden, moest iedereen zich herpakken, heel hard werken en al het leed wat ze gezien hadden proberen los te laten. Dat lukte grotendeels door zichzelf bescheiden op te stellen in hun doen en laten.
Omdat ze wisten dat die vrede niet vanzelfsprekend was.
Verder ontwikkelden ze zich door niet boven de samenleving, maar midden in de samenleving te gaan staan. Door een bijdrage te leveren aan die samenleving. Zo zat de jongste broer 34 jaar bij de vrijwillige brandweer en hij nam de smederij van hun vader over. De oudste broer werd naast onderwijzer, dirigent van verschillende koren. Dat heeft hij 65 jaar gedaan. Verder was hij actief als vakbondslid, bezocht na zijn pensionering langdurige zieken op in de drie noordelijke provincies en declameerde hij 25 jaar lang bij de Nationale herdenking op 4 mei. Mijn vader zette zich ook in voor de samenleving, op het eiland Terschelling. Hij maakte zich sterk voor het bouwen van een kerk voor de toeristen en de eigen gemeenschap, heeft zich ruim 50 jaar ingezet voor diezelfde kerk, voelde zich erg betrokken bij het wel een wee van collega’s en personeel waar hij leiding over mocht geven, hielp mee waar nodig was in het eilander sociale leven en was om en nabij 43 jaar lid van het plaatselijk mannenkoor.
Hij en zijn oudere broer moesten stoppen vanwege slechtziendheid.
Het lot wat zij moeten ondergaan en wat ons en iedereen om hen heen, ontzettend pijn doet. Want dat hebben ze niet verdiend. Deze mannen hebben daadwerkelijk iets toegevoegd aan de samenleving, hebben heel wat stenen verlegd, net zoals vele anderen van deze oorlogsgeneratie. Daarom hecht ik altijd veel waarde aan wat ze ons proberen mee te geven en snap ik niet waarom er tegenwoordig zoveel paljassen rondlopen. Dan vraag ik mij af hoe hún vaders in het leven stonden. Die moeten toch ook met deze waarden zijn opgevoed?
En dan hoor ik van mijn nicht dat haar vader, ondanks het kruis welke hij dragen moet, zich ook nog eens enorm zorgen maakt over het feit dat we met zijn allen steeds minder verdraagzaam worden.
Tot het eind het algemeen belang dienend…
